W poprzednim numerze rozpoczęliśmy tworzenie dokumentacji technicznej, dodając do posiadanych rzutów automatyczne wymiarowanie, etykiety stolarki, elementów konstrukcyjnych itp. oraz dodatkowe opisy. Dziś, naturalną koleją rzeczy, zajmiemy się kolejnymi elementami dokumentacji, czyli obliczeniem powierzchni w budynku i wygenerowaniem tabel zestawieniowych.

Powierzchnie
Program Autodesk Architectural Desktop 3.3 pozwala na wprowadzanie powierzchni do projektu na dwa sposoby. Pierwszym z nich jest ręczne obrysowanie kształtu powierzchni – po wywołaniu polecenia Dodaj powierzchnię deklarujemy ją rysując odpowiedni wielokąt i wskazując kolejno jego wierzchołki. Taki sposób, mimo że wolniejszy, ma jedną niezaprzeczalną zaletę – możemy automatycznie obliczyć, opisać, pogrupować i zestawić powierzchnie na dowolnym rzucie, nawet na płaskim rysunku wykonanym w zwykłym AutoCADzie lub innym programie. Druga metoda to automatyczne tworzenie powierzchni na podstawie obiektów AEC. Metoda ta jest dużo prostsza i szybsza. Z niej skorzystamy w naszym przypadku, ponieważ posiadamy wcześniej stworzony model w ADT. Wywołujemy polecenie Utwórz powierzchnię z obiektu i deklarujemy powierzchnie pomieszczeń na kolejnych kondygnacjach używając opcji ich tworzenia ze ścian otaczających. Zaznaczamy wszystkie ściany na kondygnacji a następnie w oknie dialogowym wybieramy nazwę pomieszczenia i wskazujemy punkt na rysunku wewnątrz niego – program tworzy powierzchnię. Wybieramy inną nazwę pomieszczenia i wskazujemy następny punkt. W ten sposób kolejno wstawiamy wszystkie powierzchnie do projektu (rys. 1). Opcja tworzenia powierzchni z obrysu obiektu AEC na zadanej wysokości pozwoli nam na obliczenie powierzchni na poddaszu, będzie także pomocna przy deklaracji powierzchni złożonych. Z powierzchniami złożonymi mamy do czynienia np. na klatkach schodowych – od powierzchni pomieszczenia musimy odjąć powierzchnię zajmowaną przez schody. Wstawianie takich złożonych powierzchni do projektu zaczynamy od zaznaczenia w oknie dialogowym opcji Powierzchnie złożone, jako dodatnią deklarujemy ze ścian otaczających powierzchnię pomieszczenia, a następnie jako ujemną powierzchnię utworzoną z obrysu schodów na zadanej wysokości. Program automatycznie obliczy różnicę.
Utworzone w ten sposób powierzchnie możemy ze sobą łączyć, odejmować od siebie lub obliczyć ich część wspólną osiągając w ten sposób potrzebne kształty. Ponadto mamy możliwość dodawania lub odejmowania wierzchołków wstawionych powierzchni, przesuwania dowolnych wierzchołków w razie konieczności a także podziału powierzchni na dwie części lub odcięcia jej fragmentu wzdłuż wskazanej linii.
Z każdą powierzchnią połączone są dane zestawieniowe, które używamy na etykietach i w tabeli. Część z nich (powierzchnia, obwód, nazwa, modyfikator) są automatycznie generowane przez program, a część (opis, wysokość stanu surowego i wykończonego, materiał wykończenia, położenie) możemy uzupełniać sami w zależności od potrzeb. W przypadku obliczania powierzchni o zmniejszonej wartości użytkowej (np. na poddaszu) dołączamy do niej tzw. modyfikator obliczeń – dowolną wartość, o jaką pomniejszona będzie wartość użytkowa w stosunku do wartości obliczonej powierzchni. Po wstawieniu powierzchni do projektu dołączamy do nich etykiety AEC, które automatycznie się uaktualniają po wprowadzeniu zmian w projekcie (rys. 2). Mamy do wyboru kilka rodzajów etykiet dołączonych do programu, zawierających różne zestawy danych, a także możliwość stworzenia własnych etykiet zgodnych z wymaganiami naszego projektu.
Program pozwala nam również na grupowanie odpowiednich powierzchni i kolorystyczne ich oznaczanie w zależności od typu. W tym celu wstawiamy do rysunku grupę powierzchni z gotowego szablonu, a następnie przyporządkowujemy odpowiednie powierzchnie do wybranych grup. Czynność ta jest bardzo prosta. Zaznaczamy wybraną grupę, wywołujemy polecenie Dołącz powierzchnie i wskazujemy kolejno kursorem powierzchnie przynależne do tej grupy. W przypadku błędnego przyporządkowania mamy zawsze możliwość odłączenia powierzchni od grupy i ponownego, właściwego jej dołączenia (rys. 3).

Tabele zestawieniowe
Kolejnym etapem naszego projektu będą tabele zestawieniowe. Autodesk Architectural Desktop 3.3 pozwala zestawić w formie tabel praktycznie wszystkie elementy budynku. Razem z polskim szablonem do programu dołączone jest około trzydziestu wzorów tabel zestawieniowych stolarki, ścian, elementów konstrukcyjnych, schodów i poręczy, powierzchni, elementów wyposażenia (rys. 4 i 5). Traktując te wzory jako bazę, możemy w razie potrzeby w prosty sposób stworzyć własne tabele przystosowane do potrzeb i specyfiki naszego projektu, dodając lub odejmując kolumny, zmieniając format wyświetlanych danych lub tworząc od podstaw nowe tabele.








Wstawianie tabeli do projektu rozpoczynamy od wywołania polecenia Dodaj tabelę i określenia w oknie dialogowym rodzaju zestawienia, a kończymy na wskazaniu na rysunku umiejscowienia tabeli. To, co w zwykłym AutoCADzie zajmuje nam niekiedy kilka godzin, w ADT trwa jedynie kilkanaście sekund. Co więcej, tabele uaktualniają się automatycznie po wprowadzeniu jakichkolwiek zmian w projekcie. Wreszcie koniec ze ślęczeniem nad kalkulatorem i żmudnym tworzeniem i edytowaniem tabel.








Utworzyliśmy potrzebne nam tabele zestawieniowe, ale przydałoby się umieścić te dane w opisie do projektu albo w kosztorysie. Nic prostszego. Wywołujemy polecenie Eksport tabeli, wybieramy format pliku z danymi (Microsoft Excel 97 lub plik tekstowy), podajemy jego nazwę i wybieramy tabelę do eksportu. Mamy możliwość eksportu dowolnych tabel bez wcześniejszego umieszczania ich w projekcie, co jest bardzo wygodne w przypadku uwzględniania w tabelach na rysunku innych danych, niż eksportowane do opisu czy programu kosztorysującego. Ponadto, dzięki dodawanej gratis przez dystrybutora aplikacji „Kreator przedmiaru”, możemy wyeksportować wszystkie dane zestawieniowe dla poszczególnych elementów AEC w projekcie – wystarczy uruchomić Kreator przedmiaru, w oknie dialogowym zaznaczyć interesujące nas elementy AEC oraz ich dane i gotowe (rys. 6).